Keyword cannibalization nedir, nasıl düzeltilir?
Sitenizdeki iki sayfa aynı aramada yarışıyorsa ikisi de kaybediyor. Yamyamlaşmayı Search Console’dan teşhis etmenin ve temizlemenin yolu.
İki sayfanız aynı yarışta koşuyor
Yamyamlaşma, adı kulağa dramatik gelen ama mekaniği çok basit bir sorun.
Sitenizde iki sayfa var ve ikisi de aynı aramayı hedefliyor. Google hangisini göstereceğine karar vermek zorunda kalıyor. Karar veremediğinde ikisini birden, tek güçlü bir sayfanın alacağı yerin gerisinde tutuyor.
Ortada ceza yok. Sadece bölünmüş bir sinyal var: iç bağlantılar ikiye ayrılmış, dışarıdan gelen bağlantılar ikiye ayrılmış, konu otoritesi ikiye ayrılmış.
Sonuç şu tabloyla özetlenebiliyor: iki orta sayfa, bir güçlü sayfadan az iş görüyor.
Her tekrar yamyamlaşma değil
Bu ayrımı yapmadan başlanan temizlik çalışmaları gereksiz sayfa siliyor.
Aynı kelimenin birden çok sayfada geçmesi normal ve kaçınılmaz. "SEO" kelimesi sitemizde yüzlerce sayfada geçiyor; bunun hiçbir sakıncası yok.
Sorun kelimenin tekrarında değil, arama niyetinin tekrarında.
Durum | Yamyamlaşma var mı? |
|---|---|
Aynı kelime iki sayfada geçiyor | Hayır |
Biri tanım yazısı, biri hizmet sayfası | Hayır — niyetler farklı |
İkisi de aynı soruyu cevaplıyor | Evet |
İkisi de aynı hizmeti satıyor | Evet |
Biri genel, biri şehir bazlı | Genellikle hayır |
Beşinci satır sınırda duruyor ve dikkat istiyor. "SEO ajansı" ile "Ankara SEO ajansı" farklı aramalar; ama iki sayfanın içeriği birbirinin kopyasıysa fiilen yamyamlaşma başlıyor. Yerel sayfanın gerçekten yerel bir içeriği olması gerekiyor.
Dikkat — En sık yapılan hata, her şehir için aynı metnin şehir adı değiştirilerek çoğaltılması. Bu hem yamyamlaşma hem kopya içerik üretiyor; ayrıntısını kopya içerik yazımızda yazdık.
Search Console'dan teşhis
En güvenilir teşhis ücretsiz ve elinizin altında.
1. Search Console → Performans → Sorgular. Gösterim alan bir sorgu seçin.
2. O sorguyu filtreye alın, "Sayfalar" sekmesine geçin. Tek bir sayfa görünüyorsa sorun yok.
3. Birden çok sayfa görünüyorsa tarih aralığını daraltın. Farklı haftalarda farklı sayfaların öne çıkması, Google'ın kararsız kaldığının doğrudan işareti.
Bu üç adım, herhangi bir ücretli aracın verdiğinden daha kesin bilgi veriyor — çünkü tahmin değil, Google'ın kendi kaydı.
Örnek senaryo — Bir sitede "seo fiyatları" sorgusu için üç ayda beş kez sayfa değişmiş: bazen hizmet sayfası, bazen blog yazısı görünüyor. İki sayfa da aynı soruyu cevaplıyor. Blog yazısındaki iyi bölümler hizmet sayfasına taşınıyor, blog yazısı hizmet sayfasına yönlendiriliyor. Beş hafta sonra tek sayfa görünmeye başlıyor ve konumu ikisinin de daha önce aldığından iyi.
İkinci teşhis yöntemi — site içi arama
Search Console kurulu değilse ya da hızlı bakmak istiyorsanız, Google'da şu aramayı yapın:
site:alanadiniz.com hedef kelime
Çıkan sonuçlar, Google'ın o kelime için sitenizde uygun bulduğu sayfalar. İlk üçte birbirine çok benzeyen iki sayfa görüyorsanız yamyamlaşma adayı bulmuşsunuz demektir.
Bu yöntem kesin değil ama hızlı; on dakikada bütün ana kelimelerinizi tarayabiliyorsunuz.
Düzeltme — silmek değil birleştirmek
Yamyamlaşan sayfalardan birini silmek, ilk akla gelen ama en zararlı çözüm. O sayfaya yıllar içinde birikmiş dış bağlantılar, iç bağlantılar ve geçmiş sinyali siliniyor.
Doğru sıra şu:
- Hangisinin kalacağına karar verin. Üç ölçüt: gösterimi yüksek olan, iç bağlantı çok alan, adresi hedef kelimeyi iyi taşıyan.
- Diğerinin en iyi bölümlerini kalan sayfaya taşıyın. Birleştirme, sadece yönlendirme kurmak değil; kaybolan içeriğin değerli kısmı korunmalı.
- Kalıcı yönlendirme kurun. Kapatılan sayfa 301 ile kalan sayfaya gitsin. Google'ın kopya adres birleştirme belgesi bu yöntemi doğrudan anlatıyor.
- İç bağlantıları güncelleyin. Eski sayfaya giden bağlantılar yeni hedefi göstersin; yönlendirme üzerinden gitmek gereksiz bir adım ekliyor.
- Bekleyin. Yeni durumun işlenmesi genellikle birkaç haftayı buluyor.
İpucu — Beşinci adım en çok atlanan adım. İlk haftalarda dalgalanma normal; erken paniğe kapılıp yönlendirmeyi geri almak, süreci baştan başlatıyor.
Birleştirmenin uygun olmadığı durum
Bazen iki sayfa gerçekten farklı iki soruyu cevaplıyor ama başlıkları ve içerikleri o kadar benzemiş oluyor ki Google ayırt edemiyor.
Bu durumda çözüm birleştirmek değil ayrıştırmak: her sayfanın başlığını, H1'ini ve giriş paragrafını kendi sorusuna göre yeniden yazmak.
Ayrımın yeterli olup olmadığını anlamanın yolu şu: iki sayfanın giriş paragrafını yan yana koyun. Yer değiştirdiklerinde fark edilmiyorsa ayrım kurulmamış demektir.
Yamyamlaşma neden ortaya çıkıyor?
Sebebi neredeyse her zaman aynı: planlama eksikliği.
Anahtar kelime gruplaması yapılmadan içerik üretildiğinde, üretilen her yeni sayfa mevcut bir sayfayla çakışma riski taşıyor. Yirmi sayfadan sonra çakışma kaçınılmaz hâle geliyor.
Bu yüzden yamyamlaşma temizliği, gruplama yapılmadan kalıcı olmuyor: temizlersiniz, altı ay sonra yeni sayfalarla yeniden oluşur. Gruplamanın nasıl yapıldığını ayrı bir yazıda adım adım yazdık.
İkinci yaygın sebep, aynı konuyu farklı zamanlarda farklı kişilerin yazması. Kurum içinde içerik envanteri tutulmuyorsa aynı konu iki yıl arayla iki kez yazılıyor.
Yılda bir yapılacak kontrol
Yamyamlaşma tek seferlik bir temizlik değil, biriken bir sorun. Yılda bir yapılacak kontrol yeterli:
- Search Console'da en çok gösterim alan 20 sorguyu listeleyin.
- Her biri için "Sayfalar" sekmesine bakın.
- Birden çok sayfa görünen sorguları işaretleyin.
- İşaretlenenler için yukarıdaki düzeltme sırasını uygulayın.
Bu, bir öğleden sonra süren ve genellikle üç beş çakışma bulan bir iş. Google'ın faydalı içerik belgeleri de aynı noktaya değiniyor: aynı konuyu birden çok sayfaya yaymak, kullanıcı için de değer üretmiyor.
Yamyamlaşmanın ölçülebilir belirtileri
Teşhisi kanaate bırakmamak için bakılacak dört somut belirti var.
Sorgu başına birden çok sayfa. Search Console'da tek sorgu için farklı sayfaların dönüşümlü görünmesi.
Ortalama konumun oynaması. Bir sorgunun konumu haftalar içinde büyük sıçramalar yapıyorsa Google karar değiştiriyor olabilir.
Tıklama oranının düşük olması. Gösterim yüksek ama tıklama düşükse, görünen sayfa arayanın beklediği sayfa olmayabiliyor.
İç bağlantıların bölünmesi. Aynı çapa metniyle iki farklı sayfaya bağlantı veriyorsanız, kendi sitenizde de karar verememişsiniz demektir.
Dördüncüsü en çok gözden kaçanı ve düzeltmesi en kolayı: aynı çapa metni tek bir hedefi göstermeli.
Birleştirme sonrası yapılacaklar
Yönlendirme kurulduktan sonra iş bitmiyor; üç adım daha var ve atlandığında kazanç eksik kalıyor.
- İç bağlantıları güncelleyin. Eski sayfaya giden bağlantılar doğrudan yeni hedefi göstersin.
- Site haritasından çıkarın. Yönlendirilen adres site haritasında kalmamalı; Search Console'da "gönderilen URL yönlendirme içeriyor" uyarısı üretiyor.
- Kalan sayfayı genişletin. Birleştirme, iki sayfayı tek adreste toplamak değil; kaybolan sayfanın değerli bölümlerinin kalan sayfaya taşınması gerekiyor.
Üçüncü adım atlandığında ortaya "yönlendirilmiş ama içeriği zenginleşmemiş" bir sayfa çıkıyor ve birleştirmenin asıl faydası alınmıyor.
Ne zaman dokunmamalı?
Her çakışma müdahale gerektirmiyor.
İki sayfa da ilk üçteyse ve farklı aramalarda öne çıkıyorsa, Google ayrımı zaten yapabiliyor demektir. Müdahale riski kazançtan büyük.
Sayfalardan biri çok yeniyse karar için erken. Google yeni sayfayı değerlendirmesi birkaç haftayı buluyor; o süre dolmadan yamyamlaşma teşhisi koymak yanlış.
Çakışma marka aramasındaysa sorun değil. Kendi markanız için birden çok sayfanızın görünmesi olağan ve istenen bir durum.
Sonuç — Yamyamlaşma, çok içerik üretmenin cezası değil plansız içerik üretmenin sonucu. Temizlemek kazanç getiriyor ama kalıcı çözüm, üretimden önce gruplama yapmakta.
Mevcut sitenizde çakışma olup olmadığını SEO denetimi ve analiz çalışmasında tek tek çıkarıyoruz; içerik planının kurulması SEO strateji geliştirme, üretim tarafı içerik SEO kapsamında.
Bütün liste için SEO hataları kontrol listesi yazısına bakabilirsiniz.
