Moz alternatifleri ve ücretsiz SEO araçları
Ücretli araç almadan önce ücretsizlerin sınırının nerede bittiğini bilmek gerekiyor. Hangi işi hangi araç bedava yapıyor?
"Hangi aracı alsam" yanlış ilk soru
SEO'ya başlayan işletmelerde sık görülen bir sıra var: önce araç aboneliği alınıyor, sonra o araçla ne yapılacağı aranıyor.
Bu sıra ters ve pahalı. Doğru sıra şu: önce ücretsiz araçlarla çalışılıyor, cevaplanamayan soru ortaya çıkıyor, abonelik o soruya göre seçiliyor.
Çoğu işletmede o soru hiç ortaya çıkmıyor — çünkü ücretsiz araçların kapsadığı alan sanılandan geniş.
Ücretsiz araçların sınırı nerede bitiyor?
Sınır net bir yerde: kendi siteniz hakkındaki sorular ücretsiz cevaplanıyor, rakipleriniz hakkındakiler cevaplanmıyor.
Kendi siteniz için:
- Hangi aramalarda görünüyorsunuz? → Search Console
- Hangi sayfalar indekslenmiyor? → Search Console
- Hız durumu nedir? → Search Console + hız araçları
- Teknik hatalar neler? → tarama araçlarının ücretsiz sürümleri
- Ziyaretçi ne yapıyor? → analitik
Rakipleriniz için:
- Hangi kelimelerde sıralanıyorlar? → ücretsiz seçenekler çok sınırlı
- Kimlerden bağlantı alıyorlar? → ücretsiz seçenekler çok sınırlı
- Hangi içerikleri işe yarıyor? → dolaylı olarak tahmin edilebiliyor
Bu ikinci grup, ücretli aracın asıl sattığı şey.
İpucu — Rakip analizini tamamen ücretsiz yapmanın kaba bir yolu var: rakibin site haritasını açıp hangi sayfaları ürettiğine bakmak ve hedef kelimelerinizi aratıp kimin çıktığını not etmek. Yavaş ama bilgi veriyor.
Ölçülerin resmî tanımı web.dev üzerinde bulunuyor.
Mutlaka kurulacak üç araç
Araç sayısını artırmak yerine üç araca hâkim olmak daha çok iş görüyor.
1. Google Search Console. Ücretsiz, on beş dakikada kuruluyor ve arama tarafındaki tek gerçek veri kaynağı. Kurulu değilse yapılan her SEO çalışması kör uçuş.
2. Bir analitik aracı. Ziyaretçinin siteye geldikten sonra ne yaptığı. Arama verisi gelme sebebini, analitik kalma sebebini gösteriyor.
3. Bir hız ölçüm aracı. Hangi araçların neyi ölçtüğünü ayrı bir yazıda karşılaştırdık.
Bu üçü dışındaki her şey ihtiyaç doğdukça ekleniyor.
Alan otoritesi puanı neyi ölçüyor?
Bu puanı Moz popülerleştirdi, sonra diğer araçlar kendi sürümlerini çıkardı. Sık yanlış anlaşılıyor.
Ne değil: Google'ın kullandığı bir ölçü değil. Google böyle bir puan yayınlamıyor ve sıralamada böyle bir sayı kullandığını belirtmiyor.
Ne: Aracın kendi bağlantı verisinden hesapladığı bir tahmin. "Bu alan adı ne kadar güçlü" sorusuna kaba bir cevap.
Karşılaştırma için işe yarıyor: rakibinizin puanı sizinkinden belirgin şekilde yüksekse, o kelimede yarışmak zor demektir.
Hedef olarak konması ise yanlış. Puanı yükseltmeye çalışmak, bağlantı satın almaya kadar giden bir yola çıkıyor ve Google'ın istenmeyen içerik politikaları bunu açıkça yasaklıyor.
Ölçü | Kaynağı | Hedef olur mu |
|---|---|---|
Alan otoritesi | Aracın hesabı | Hayır |
Gösterim sayısı | Search Console | Evet |
Ortalama konum | Search Console | Evet |
Tahmini trafik | Aracın modeli | Hayır |
Core Web Vitals | Gerçek kullanıcı verisi | Evet |
Tablodaki ayrım şu: Google'ın kendi verisinden gelen ölçüler hedef olabiliyor, araçların ürettiği tahminler olamıyor.
Tarama araçları
Sitenizi Googlebot gibi gezip teknik hataları çıkaran araçlar. Ücretsiz sürümlerinin sınırı genellikle taranabilen sayfa sayısında.
Birkaç yüz sayfalık bir site ücretsiz sınırın içinde kalıyor. Binlerce sayfalık sitelerde ücretli sürüm gerekiyor.
Bu araçların bulduğu şeyler: kırık bağlantılar, eksik başlıklar, yönlendirme zincirleri, kopya başlıklar, indekslenemeyen sayfalar.
Örnek senaryo — Bir işletme aylık ücretli araç aboneliği alıyor ve ilk ay 400 bulgu içeren bir rapor çıkarıyor. Bulguların 380'i tek bir şablon hatasından kaynaklanıyor. Şablon düzeltiliyor ve rapor temizleniyor. Sonraki dört ay araç hiç açılmıyor ama abonelik ödeniyor. Ücretsiz sürümle yapılabilecek tek seferlik bir iş, yıllık bir gidere dönüşmüş oluyor.
Ücretli araca ne zaman geçilmeli?
Üç işaret var ve en az ikisi birden görünmeli.
Rakip analizi düzenli bir iş hâline geldiyse. Ayda birkaç kez rakip inceliyorsanız ücretsiz yollar zaman kaybettiriyor.
Birden çok site yönetiyorsanız. Elle takip belirli bir sayıdan sonra mümkün olmuyor.
Anahtar kelime araştırması sürekli yapılıyorsa. Sürekli yeni içerik üretiyorsanız kelime verisi bir üretim girdisi hâline geliyor.
Bunların hiçbiri yoksa abonelik erken. Üç ay ücretsiz araçlarla çalışıp yeniden değerlendirmek daha sağlıklı.
Aracın çözmediği şey
Bu bölümü yazmayan araç karşılaştırmasına şüpheyle bakın.
Hiçbir araç içeriğin aranan soruya cevap verip vermediğini bilmiyor. Kelime sayısını, başlık yapısını ve teknik ölçüleri sayıyor; sayfanın işe yarayıp yaramadığını sayamıyor.
Bu yüzden araç raporu temiz olan ama sıralanmayan siteler var. Rapor engelleri gösteriyor; engel kalktıktan sonra sıralamayı içeriğin kendisi belirliyor.
Ücretsiz araçlarla üç aylık plan
Abonelik kararını erteleyip önce bunu yapmak, çoğu işletmede yeterli oluyor.
1. ay — kurulum ve envanter. Search Console ve analitik kurulumu. Site taraması yapıp teknik hataların listesi. Mevcut sayfaların envanteri.
2. ay — düzeltme. Taramada çıkan engellerin kaldırılması. Başlık ve açıklamaların gözden geçirilmesi. İç bağlantı eksiklerinin tamamlanması.
3. ay — ölçüm ve karar. İlk iki ayın etkisinin ölçülmesi. Cevaplanamayan soruların listelenmesi.
Üçüncü ayın sonunda elinizde somut bir liste oluyor: "şunu ücretsiz araçlarla yapamadım." Abonelik kararı o listeye göre veriliyor.
Ücretsiz araçların bilinmeyen tarafları
Search Console'un dışa aktarma sınırı. Arayüzde 1.000 satır görünüyor ama dışa aktarımda çok daha fazlası alınabiliyor. Çoğu kullanıcı bunu bilmiyor.
Karşılaştırma modu. İki dönemi yan yana koyup değişimi görmek, tek dönem bakmaktan çok daha bilgi verici.
Filtreleme. Sorgu, sayfa, ülke ve cihaz bazında filtreleme birleştirilebiliyor. "Mobilde, Türkiye'den, şu sayfaya gelen sorgular" gibi bir kesit alınabiliyor.
Bu üç özellik, ücretli araçların sattığı işlerin önemli kısmını ücretsiz karşılıyor.
Karar verirken sorulacak son soru
"Bu aracın verdiği bilgiyle ne yapacağım?"
Cevap somut bir eylem değilse — "kelime listesi çıkarıp içerik üreteceğim", "rakip analizini teklif hazırlarken kullanacağım" gibi — abonelik bir bilgi kaynağı değil bir merak gideri oluyor.
Tarayıcı eklentileri
Ücretsiz araç konuşulurken atlanan bir kategori: tarayıcı eklentileri.
Bir sayfayı incelerken başlık yapısını, meta etiketleri, yapılandırılmış veriyi ve bağlantıları tek tıkla gösteren eklentiler var. Rakip incelemesi yaparken hızlı bilgi veriyorlar.
Kısıtı toplu analiz yapamamaları; tek sayfa üzerinde çalışıyorlar. Ama günlük kullanımda en çok açılan araçlar bunlar oluyor.
Elle yapılabilecek işler
Araç aramadan önce, hiçbir araç gerektirmeyen üç kontrol:
Sayfa kaynağını okumak. Başlık, açıklama, kanonik ve yapılandırılmış veri orada görünüyor.
site: aramasıyla indeks kontrolü. Sitenizin kaç sayfasının dizinde olduğunu ve hangilerinin göründüğünü gösteriyor.
Rakibin site haritasını açmak. Hangi sayfaları ürettiğini ve içerik stratejisini doğrudan gösteriyor.
Üçü de ücretsiz, hızlı ve çoğu araçtan daha net bilgi veriyor.
Sonuç — Araç seçimi bir gider kalemi kararı, bir strateji kararı değil. Ücretsiz araçlarla üç ay düzenli çalışan bir işletme, hangi aboneliğe ihtiyacı olduğunu kendi verisiyle görebiliyor; öncesinde verilen karar tahmin oluyor.
Hangi işin araçla hangisinin elle yapılacağını SEO denetimi ve analiz çalışmasında ayırıyoruz; yol haritasını çıkarıp uygulamayı size bırakan model SEO danışmanlığı sayfasında. Teknik düzeltmelerin uygulaması teknik SEO kapsamında.
İki büyük aracın karşılaştırmasını Semrush mu Ahrefs mi yazısında yaptık.
Bu konuyla ilgili
- SEO hataları kontrol listesi — Araçsız yapılabilecek kontroller.
